Brazil Encounter ਮਾਮਲਾ, ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਅੰਕੜਾ 119 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ - UN ਨੇ ਮੰਗੀ ਸੁਤੰਤਰ ਜਾਂਚ

ਰਿਓ ਡੀ ਜਨੇਰੀਓ/ਬ੍ਰਾਸੀਲੀਆ, 30 ਅਕਤੂਬਰ 2025: ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੇ ਰਿਓ ਡੀ ਜਨੇਰੀਓ (Rio de Janeiro) ਵਿਖੇ ਪੁਲਿਸ ਵੱਲੋਂ ਨਸ਼ਾ ਤਸਕਰਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਚਲਾਇਆ ਗਿਆ ਭਾਰੀ ਪੱਧਰ ਦਾ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਹੁਣ ਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਮੌਤਾਂ ਦੇ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਕਾਰਨ ਵਿਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰ ਗਿਆ ਹੈ। ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਮਾਰੇ ਗਏ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੱਧ ਕੇ 119 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ‘ਚ ਚਾਰ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ 115 ਸ਼ੱਕੀ ਗੈਂਗ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ

ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਮਿਹਾ-ਕਾਰਵਾਈ (Mega Operation) ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 2,500 ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਮਚਾਰੀ, ਡਰੋਨ, ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਅਤੇ ਬਖਤਰਬੰਦ ਗੱਡੀਆਂ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਮੁੱਖ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਪਰਾਧਿਕ ਗਿਰੋਹ 'ਕਮਾਂਡੋ ਵਰਮੇਲੋ' (Comando Vermelho) ਸੀ ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਗਰੀਬ ਬਸਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ ਰਿਓ ਦੇ ਦੋ ਖੇਤਰਾਂ — ਪੇਨਹਾ ਕੰਪਲੈਕਸ (Penha Complex) ਅਤੇ ਅਲੇਮਾਉ ਕੰਪਲੈਕਸ (Alemão Complex) — ਵਿੱਚ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਰਹੀ, ਜਿੱਥੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਹੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਗੋਲੀਆਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਅਤੇ ਧੂੰਏਂ ਨੇ "ਯੁੱਧ ਵਰਗੇ ਹਾਲਾਤ" ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।

ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਲਾਇਆ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਦਾ ਦੋਸ਼

ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਇਸਨੂੰ ਗੈਂਗਸਟਰਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਮੰਨ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕ ਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਸੰਗਠਨ (Human Rights Groups) ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ‘ਤੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾ ਰਹੇ ਹਨ।

1. ਰਿਓ ਦੇ ਕਾਰਕੁਨ ਰਾਉਲ ਸੈਂਟਿਆਗੋ ਨੇ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਕਿ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਜਾਂਚ ਘਰਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਗੋਲੀਆਂ ਮਾਰੀ ਗਈਆਂ।

2. ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਸਖਤ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ, ਇੱਕ ਖ਼ੂਨੀ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਹੈ — ਕਈ ਮਜ਼ਦੂਰ ਤੇ ਬੇਕਸੂਰ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ।”

3. ਚਸ਼ਮਦੀਦਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗ, ਗੋਲਾਬਾਰੀ ਤੇ ਪੁਲਿਸ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਕਾਰਨ ਸਾਰਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦਹਿਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਤੇ UN ਦੀ ਚਿੰਤਾ

ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਲੂਲਾ ਦਾ ਸਿਲਵਾ (Lula da Silva) ਨੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ‘ਤੇ ਗਹਿਰਾ ਦੁੱਖ ਪ੍ਰਗਟਾਉਂਦਿਆਂ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਐਨੀ ਵੱਡੀ ਕਾਰਵਾਈ ਸੰਘੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕਿਵੇਂ ਚਲਾਈ ਗਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਘਟਨਾ ਦੀ ਪੂਰੀ ਜਾਂਚ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਜਨਰਲ ਐਂਟੋਨੀਓ ਗੁਟੇਰੇਸ (António Guterres) ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਈਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ‘ਤੇ ਡੂੰਘੀ ਚਿੰਤਾ ਜਾਹਿਰ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ “ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਮਿਆਰਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ” ਅਤੇ ਘਟਨਾ ਦੀ ਸੁਤੰਤਰ ਜਾਂਚ (Independent Inquiry) ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ

ਰਿਓ ਡੀ ਜਨੇਰੀਓ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਡੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਇਵੈਂਟ — C40 World Mayors Summit ਅਤੇ ਪ੍ਰਿੰਸ ਵਿਲੀਅਮ ਦਾ Earthshot Prize — ਦੀ ਮਿਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ "ਸੁਰੱਖਿਅਤ" ਛਵਿ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਹ ਬਿਹੱਦ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ। ਪਰ ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਾਤਾਂ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ‘ਤੇ ਨਵੀਂ ਚਰਚਾ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।